Dag van de Mantelzorg

Nieske Wiltink is mantelzorger voor haar gehandicapte zus

‘Mijn gezin gaat superleuk met Hanneke om’

‘Mijn zus Hanneke is heel sociaal en houdt van gezelligheid. Uitgaan, een biertje drinken, sigaretje roken: dat is echt haar ding’, vertelt Nieske Wiltink (58). ‘Laatst was ik samen met haar en mijn man naar Jannes in het Gelredome. Dan gaat ze ook bij andere mensen staan, gebaart en gaat met ze dansen. Mensen reageren hier leuk op.’ Hanneke heeft een verstandelijke beperking en woont in een woonvorm in Elst met 24-uurs begeleiding. Nieske haalt haar zus in het weekend op.  

‘Tot Hanneke ongeveer 2 of 3 jaar oud was, leek alles ‘normaal’’, herinnert Nieske zich, die vijf jaar ouder is dan haar zus. ‘Daarna werd een achterstand zichtbaar. Ze is nog naar de gewone kleuterschool geweest, maar het verschil met andere kinderen werd te groot. Wat Hanneke precies heeft, is niet bekend. Gedacht werd aan een hersenbeschadiging. Haar spraak is niet goed ontwikkeld. Ze gebruikt klanken, maar gesproken taal begrijpt ze wel. Ik ben bijvoorbeeld ‘Nie’ en mijn man heet René, die noemt ze ‘Tee’. Voor alles heeft ze een woord of gebaar.’

Spontane meid
‘Hanneke heeft bij bepaalde dingen hulp nodig. Ze kan bijvoorbeeld niet zelfstandig boodschappen doen of reizen. Overdag werkt ze bij ‘Makers en Merken’, waar ze werkt aan een serviezenlijn. Ze illustreert serviezen, die verkocht worden in de winkel. Het is een leuke, lieve, spontane meid, met een flinke dosis humor. Af en toe heeft ze ook haar nukken. Ze kan boos worden als ze niet begrepen wordt.’ Sinds hun moeder veertien jaar geleden overleed, heeft Nieske de zorg voor Hanneke overgenomen. ‘Ik zorg ervoor dat ze op tijd naar de kapper gaat en koop haar kleren. Ook zorg ik voor de financiën. In het weekend haal ik haar op en eens per jaar gaan we een weekend weg.’

Nieske 1 Nieske 2

Welkom
‘Als Hanneke bij mij is dan drinken we gezellig koffie en luisteren we muziek’, vertelt Nieske. ‘In de Pictogenda die ze altijd bij zich heeft kan ik zien wat ze heeft gedaan op haar werk, of dat er nog bijzonderheden waren. Daar kan ik dan met haar over praten. En we gaan regelmatig op pad, uit winkelen bijvoorbeeld. Veel mensen in het dorp kennen Hanneke en begroeten haar. Dat is ook de verdienste van mijn moeder, die Hanneke overal mee naartoe nam. Hanneke bezoekt nog altijd een 85-jarige vriendin van mijn moeder, ‘oma Sien’, daar is ze ieder weekend welkom voor een bak koffie. Ze loopt er zelfstandig naartoe.’

Samen ponyrijden
De ouders van Hanneke hadden een boerderij en manege. Ze besloten Hanneke uit huis te plaatsen toen ze 10 jaar was. ‘De zorg voor Hanneke werd zwaarder, ze vroeg veel aandacht. En mijn ouders wilden dat ze op een goede plek zou zijn als zij er zelf niet meer zouden zijn. Hier hebben ze over nagedacht. Ieder weekend was ze thuis en daar draaide ze gewoon mee met ons gezin. Ik ben ook altijd veel met haar opgetrokken: samen fietsen, boodschappen doen, ponyrijden. Later ben ik zelf in de gehandicaptenzorg gaan werken. Ik denk dat Hanneke mijn beroepskeuze zeker beïnvloed heeft.’

Nieske te paard

Gek met haar
In het gezin van Nieske – ze heeft een dochter van 27 die niet meer thuis woont en een dochter van 23 die nog bij hen thuis woont in Gendt – is Hanneke helemaal opgenomen. ‘Mijn man kan ontzettend goed met Hanneke opschieten. Dat Hanneke het weekend bij ons komt, vindt hij nooit een probleem, in tegendeel. Als ik een enkele keer minder zin heb om haar te halen zegt hij: ‘Je haalt haar wel op hoor!’ Iedere woensdag belt Hanneke en dan vraagt ze ook standaard naar ‘Tee’. Ook mijn kinderen gaan superleuk met Hanneke om. Toen ik recent op Ibiza was tijdens de Truckrun, heeft mijn dochter Hanneke opgehaald en ervoor gezorgd dat ze kon meedoen. We zijn allemaal heel gek met haar.’

‘Wat goed’
Nieske kan de zorg voor Hanneke mede door de warme opstelling van haar gezin goed combineren.  Ik hoor mensen wel eens zeggen: ‘Wat goed dat je dit allemaal doet’. Voor mij of voor ons is het heel normaal. Ik hoop dat ik dit nog lang voor Hanneke kan doen.’

Gehecht aan de Pictogenda

Hanneke (53, verstandelijke beperking) gebruikt de Pictogenda al jaren en die speelt in de zorg voor haar ongemerkt ook een belangrijke rol.

‘Omdat Hanneke een communicatiebeperking heeft, kijk ik altijd in de Pictogenda wat ze op haar werk of in de woonvorm heeft gedaan’, vertelt zus Nieske (58), die mantelzorger voor haar is. ‘Dan praat ik met haar over haar bezoek aan de tandarts, of iets dat ze op het werk heeft gedaan. Ik teken en schrijf er zelf ook in. Ik neem met haar door wanneer de verjaardagen van familieleden zijn.’

‘Feestdagen zijn heel belangrijk voor Hanneke, dus ik neem ook regelmatig met haar door hoeveel weken er nog resten tot de Kerst, of Pasen’, lacht Nieske. ‘Hanneke heeft de Pictogenda iedere dag bij zich. Ze kan zo zelf zien wat haar te wachten staat. Ik merk dat ze er erg aan gehecht is.’